Jeden z wielu

Poranek stoi nieruchomo, jakby bał się oddychać,

koń parska pod zbroją, żelazo chce mnie połykać.

W ustach mam gorąco — czy to ślina, czy strach?

Mdłości rwą mi gardło, serce tańczy wśród łach.

Chcę żyć.

Chcę zabijać.

Bóg milczy — jak zawsze, gdy trzeba Go wzywać.

Nagle — lekka jazda rusza, burza prochu i potu,

Litwini i Tatarzy spadają w dół, w środek kłopotu.

Na piechotę Zakonu, na działa co ryczą dwa razy,

jakby same wiedziały: dziś nie one są władzy.

Dym szczypie w oczy, krzyk grzęźnie w gardłach,

krew pryska na chrapy, na pyski, na tarczach.

Jeszcze nie walczę — jeszcze patrzę w rozpad,

jak świat traci kształty, jak pęka nam czas.

Potem uderzenie.

Ciężar na ciężar.

Ciało w ciało

żelazo w żelazo

bez imion, bez twarzy.

Nie ma boków, nie ma stron,

tylko hełmy, kopie i trzask kości.

Dwa wiry śmierci kręcą się w błocie:

pod Stębarkiem Litwini,

tu Polacy w łomocie.

Godzina ciągnie się jak wiek,

czas gęstnieje jak skrzep.

Krew już nie zalewa — krew jest powietrzem,

metaliczna, ciepła, gęsta, bezmiernie.

Lepka jak modlitwa, co nie zna odpowiedzi,

pluję ją w ziemię — wraca, nic się nie zmieni.

Wciągam oddech: kurz, pot i cudze konanie,

płuca palą jak piec, jak ostatnie wezwanie.

Oddycham szarpnięciem, jak koń przed upadkiem,

serce bije jak bicz, rozdziera mnie spadkiem.

Raz.

Drugi.

Trzeci.

Krew pcha się w żyłach, za szybko, za wiele,

minuta po minucie ginę w tym ciele.

Nie walczę już o znak,

nie o króla, co patrzy z wzgórza — suchy i tak,

nie o Boga, co milczy w bitewnym pyle,

tylko o oddech — jeszcze chwilę.

Potykam się.

Nie o kamień — o ciało.

Mój towarzysz przed chwilą krzyczał,

teraz milczy bezpamiętnie,

miękki jak błoto, jakby go tu wlało.

Ktoś wpada we mnie, ktoś ciągnie dalej,

idę, bo stanąć — to z nim tu zostanie.

Wszędzie błoto, nie ziemia — krwawa breja,

kałuże czerwone, śliskie jak zdrada i nadzieja.

Nogi grzęzną po łydki, pole mnie połyka,

krew chlapie o zbroję, w rany wnika.

Uderzam.

Nie wiem kogo.

Twarz znika w rozbryzgu krwi i prochu.

Ciepło na policzkach, w ustach i w gardle,

połykam ją, duszę się, idę nadal.

Nie ma już myśli — jest tylko ruch.

Cios.

Cios.

Krzyk cudzych ust.

Koń łamie komuś kręgosłup na miazgę,

ziemia drży w kolanach, czas pęka na drzazgi.

Krew mnie zalewa — z zewnątrz, od środka,

świat zwęża się do klingi, do jednego kroku.

Idę.

Bo idą inni.

Bo stanąć — to zniknąć w tej glinie.

Nagle krzyk.

Fala.

„Zwycięstwo!”

Nie wiem, kto woła — może pole, może wszystko.

Chwytam oddech.

Za późno.

Strzała.

Prawe oko gaśnie jak świeca.

Mrugam lewym.

Raz.

Dwa.

Upadam w błoto zmieszane z krwią,

ciepłe, gęste, ciągnące w dół.

Tonę.

Nie w wodzie — w bitwie.

Nie bohater.

Nie zwycięzca.

Umieram

jako jeden z wielu.

...

...

...

...

Notatka historyczna – Bitwa pod Grunwaldem

Bitwa pod Grunwaldem, została stoczona 15 lipca 1410 roku. Naprzeciw siebie stanęły wojska Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego, wspierane przez oddziały ruskie i tatarskie, oraz armia Zakonu Krzyżackiego.

Była to jedna z największych bitew średniowiecznej Europy. Starcie miało charakter wyniszczający i chaotyczny — walczono w upale, pyle i błocie, w zwarciu, często bez możliwości rozpoznania przeciwnika. Zginęły tysiące ludzi, w większości anonimowych żołnierzy.

Choć zwycięstwo strony polsko-litewskiej miało ogromne znaczenie polityczne i militarne, dla uczestników bitwy Grunwald był przede wszystkim doświadczeniem skrajnego zmęczenia, strachu i walki o przetrwanie.