Poprzednie części:  Sklep rzeczy utraconych
Pokaż listęUkryj listę

Sklep rzeczy utraconych - rozdział 105

Przed świtem obudził ją chłód. Koc zsunął się z łóżka i leżał na podłodze. Przez szparę w okiennicy ciągnęło rzeką i wędzoną rybą. Za ścianą Koen kaszlał, potem przewrócił się na drugi bok. Łóżko skrzypnęło pod nim tak, że słyszała to przez deski.

Na dole gospodarz rozpalał pod kuchnią i rozmawiał z ogniem.

— Wcześnie państwo. Barka przyszła w nocy, woda wysoka, mówiłem, że przyjdą dwie, a przyszła jedna, ale za to głęboko siedzi. Kaszy jeszcze nie ma. Chleb jest wczorajszy.

Vaelen siedział przy oknie w płaszczu i trzymał kubek w obu dłoniach. Kiedy zobaczył, że Eveline zapina kaftan pod szyję, odstawił kubek, choć nie wypił.

Koen zszedł po schodach bokiem.

— Ja też idę.

Buty grzęzły w nowych koleinach pod głogami. Koleiny szły od cegielni w głąb lądu i były tak głębokie, że w jednej stała woda po kostkę. Koen przykucnął przy nich i długo nie wstawał. W końcu Vaelen podał mu rękę.

Od cegielni ciągnęło dymem z mokrego drewna, jak wczoraj. Pod szopami suszarni leżały równe rzędy cegieł, których nikt nie nosił. Przy korycie z wodą stał odwrócony ceber.

Rachmistrz jadł w kantorze chleb ze smalcem, trzymając za uchem lukrecję.

— Rozliczone, to pojechali — powiedział z pełnymi ustami. — Przed świtem. Woźnica od wczoraj mi nad głową stał.

— Pełnomocnik miał przyjechać jutro.

— A po co? Miał obejrzeć tamtego jednego. — Wytarł palce o mankiet. — Pani go wykupiła, to oszczędziła mu drogi.

— Dokąd pojechali?

— Do odbiorcy. — Postukał palcem w kwit przybity do ściany. Te same kłosy i obręcz z brzuszkiem. — A gdzie on siedzi, to niech mnie pani nie pyta. Ja liczę do bramy. Za bramą to już nie moje.

Obrócił do niej księgę, zanim zdążyła poprosić. „Partia czternasta” była zamknięta: przyjętych trzynastu, wykupiony jeden, rozliczono, pieczęć. Na następnej stronie ktoś już wpisał nagłówek „Partia piętnasta” i porobił ołówkiem puste rubryki.

Koen siedział na odwróconym cebrze, kiedy wyszli.

***

W dół szli w trójkę, ale Koen trzymał się dwa kroki przed nimi. Przy ostatnim zakręcie odwrócił się.

— Mówiłaś, że rano.

— Mówiłam.

— No to jest rano. — Kopnął grudę gliny, która nie chciała odpaść od buta. — Wzięłaś tego, co był najtańszy.

— Za tamtych odbiorca zapłacił. Sporny był tylko on, tylko jego rachmistrz mógł mi sprzedać bez… — Eveline urwała.

— No.

Poszedł dalej.

Vaelen szedł obok niej i milczał aż do gospody.

— Będę w stajni. Jeśli Jeździec kogoś przyśle, wolę być przy koniach.

— Idę do pisarza przy przewozie.

— Niech pani nie mówi, kto płacił.

— Powiem, że ja.

***

Przy pomoście kołysała się barka, głęboko zanurzona, z burtami czarnymi od wody. Dwóch żołnierzy w szarych płaszczach przenosiło z niej na brzeg długą skrzynię z nieheblowanych desek. Postawili ją na wozie z garnizonowym znakiem na burcie. Starszy położył dłoń na wieku.

— Niech go pierwsze niebo przyjmie.

Młodszy powtórzył to pod nosem i poszedł po następne skrzynie, mniejsze, obite płótnem.

Przewoźnik siedział na pachołku i zwijał linę. W nocy przewiózł jednego, powiedział, ale było ciemno, a on nie pyta, kto płaci.

— Stary? Z siwym zarostem?

Przewoźnik wzruszył ramionami i zwijał dalej.

Pisarz przewozowy urzędował w domku z jednym okienkiem, tuż nad pomostem. Pachniało tam mokrym papierem. Na ścianie wisiała tablica z taryfą, a na stole leżały w trzech stosach papiery przyciśnięte kamieniami z rzeki. Pisarz miał palce spękane od rzecznej wilgoci, czerwone na kostkach i grzał je o kubek, w którym nic już nie było.

Wysłuchał jej bez przerywania: o cegielni i o księdze, w której ludzie stali w rubrykach jak zastawy, z należnością i miejscem na „rozliczono”. Przy pieczęci podniósł brwi, więc Eveline wzięła z jego stołu tłok przewozowy, odcisnęła go na brzegu jakiegoś starego kwitu i pokazała mu obręcz: czystą, równą wszędzie. Potem narysowała ołówkiem tamtą z wybrzuszeniem.

— Kto odlewa tłok z odcisku w wosku, ten zawsze dostanie taki brzuszek. Wosk wypływa spod brzegu.

Pisarz obejrzał jej rysunek i swój odcisk. Potem pisał długo, sztywnymi palcami, a kiedy skończył, przeczytał jej to na głos. Niczego nie przekręcił.

— Widziałem ich, jak jechali pod górę. Myślałem, że za długi idą do cegły. Tak bywa.

— Proszę zatrzymać tę barkę i wozy, zanim pojadą pod górę. Przedwczoraj przejazd z nabrzeża do cegielni zapisano jako pusty. Tego samego wieczoru przyjęli tam czterech ludzi.

Pisarz otworzył księgę przewozów i obrócił ją do niej.

— Sól, dwanaście beczek, do ludzi z góry. Skrzynia jedna do garnizonu, ze zmarłym, bo matka chce go mieć u siebie. Gwoździe, worek, dla kowala. I cztery skrzynie ulgi. Też do garnizonu.

— Ulgi?

— Proszku na ból, białego, z północy. Medyk daje go rannym. — Pisarz dmuchnął w palce. — U nich jeden ma rozbite kolano od żniw. Bez ulgi leży i wyje, a jak dostanie, to stoi na warcie.

— Po nim ludzie zapominają.

— Medyk to wie. Pyta mnie tylko, kiedy przypłynie.

— To niech pan otworzy beczki. Ulgę pan wyda.

— Raz otworzyłem. Przewoźnik przez dwa tygodnie nie przypłynął, a garnizon czekał. — Zamknął księgę. — Mam tamtego położyć z powrotem?

Eveline nie odpowiedziała mu od razu i on nie czekał. Przybił zeznanie swoją czystą pieczęcią i położył na środkowym stosie.

— Pójdzie do starosty z poniedziałkową pocztą.

Pod zeznaniem, w tym samym stosie, leżały drukowane kwity przewozowe. Inny formularz niż wczorajszy, ale czcionka ta sama: w słowie „rozliczone” litera „z” miała odłamany ogonek. Eveline widziała ten ogonek wczoraj na pokwitowaniu, które mężczyzna z Lede złożył w czworo i schował za pazuchę. Kiedy wychodziła, pisarz przesuwał kamień z rzeki na środkowy stos. Wóz z garnizonowym znakiem ruszył spod pomostu.

***

W gospodzie wisiał kurz spod miotły. Gospodarz zamiatał izbę i nie przerwał, gdy weszła.

— Od jakiegoś pana nikt nie przyszedł, pytał mnie pani pan, to mówię. A ten w skrzyni to od Brandtów chłopak, syn kowala z Lede, matka chce go pochować u siebie, mówią, że febra… Pani na buty uważa, glina tu wszędzie, ja wczoraj zmywałem.

Eveline usiadła na ławie przy drzwiach i zaczęła zeskrobywać nożem glinę z podeszwy. Była żółta, z cegielni, i odchodziła płatami, a pod nią siedziała druga, ciemniejsza, z nabrzeża.

— Owies dzisiaj po pięć — powiedział gospodarz. — Mówiłem, że drożeje.

Średnia ocena: 0.0  Głosów: 0

Zaloguj się, aby ocenić

    Napisz komentarz

    Zaloguj się, aby mieć możliwość komentowania