Sklep rzeczy utraconych - rozdział 106
Wozy z góry zjechały po południu jeden za drugim i stanęły na nabrzeżu tak, że do pomostu nie dało się przejść bokiem. Woźnice zeszli z koziołków prosto do gospody. Tragarze z Merwede toczyli beczki z barki na pomost. Pełne dudniły głucho po deskach.
Ostatni wóz prowadził konno człowiek w płaszczu przewiązanym rzemieniem. Siedział w siodle przechylony na lewą stronę. Eveline poznała go po tym, zanim zobaczyła twarz.
Przy wozach chodził z kartką człowiek z góry, w kapeluszu z rondem obszytym skórą. Każdą beczkę odznaczał ołówkiem na kartce. Przy czwartej podniósł głowę i kiwnął na najmłodszego z tragarzy, ostrzyżonego przy skórze jak w cegielni.
— Wessel. Na wóz.
— Ja jestem rozliczony.
— W cegle jesteś rozliczony, a na drodze ręce się przydadzą. Wsiadaj.
Wessel nie ruszył się od beczki. Patrzył na Reina.
Rein zsiadł.
— Rozliczony?
— W księdze stoi. Rachmistrz pokazywał.
— Chcesz jechać?
— Przewoźnik mnie bierze do liny. Od jutra. — Wessel wytarł dłonie o spodnie. — Mówił, że od jutra.
— Zostaje — powiedział Rein.
Człowiek w kapeluszu złożył kartkę na pół.
— Za ludzi odbiorca płaci mnie, nie panu.
— Ten jest już zapłacony.
— Panu się płaci za beczki.
Rein odwiązał od siodła manierkę i napił się. Tamten wyjął spod płaszcza sakiewkę, ale schował ją z powrotem.
— Wozy pojadą same, droga dobra. A od następnej partii pilnuje kto inny, powiem na górze.
— Powiedz.
Wozy ruszyły pod górę po starych koleinach, a Wessel poszedł do przewoźnika. Przy gospodzie Rein spojrzał na Eveline, która stała przy pomoście.
— Panna Vale.
***
Vaelena w stajni nie było. Koń Grijsa, wyczyszczony do połowy, był przywiązany przy żłobie, a Koen pochylał się przy nim z tylną nogą konia między kolanami i czyścił nożem kopyto.
Rein wprowadził swojego konia do sąsiedniej przegrody i odpiął popręg, ale kiedy uniósł siodło, musiał je opuścić z powrotem.
— Pomóc? — Koen już puścił nogę konia.
Zdjął siodło, zanim Rein odpowiedział. Było mokre od spodu i śmierdziało końskim potem. Koen trzymał je w objęciach.
— Pan mnie chciał zabrać.
— Chciałem.
— To ja panu… — Przełożył siodło na drugie ramię. — Gdzie to?
— Na belkę.
Koen położył siodło na belce i dwa razy je poprawił.
— Kto ci kazał tak czyścić? Od piętki?
— Nikt. Sam.
— Dobrze.
Eveline usiadła na progu stajni, od strony rzeki, bo tam było jeszcze trochę słońca. Rein stanął obok, oparty ramieniem o futrynę. Patrzył na wodę.
— Wessel. Pan go znał?
— Pierwszy raz widzę.
— A tamtych trzynastu z cegielni?
— Ja wożę beczki. Po ludzi przyjeżdża kto inny.
— W beczkach jest ulga.
— W beczkach jest sól. I ulga. Nie przed panią tego chowają, tylko przed takimi jak ten kupiec. Zjadłby połowę po drodze.
— Znam człowieka, któremu ją dawali w młynie na rękę. Kiedy go znaleźliśmy, nie poznał chłopaka, z którym nosił worki, a ręka dalej go bolała.
W stajni ucichło skrobanie noża o kopyto.
— Pod Hoorne leżał u nas jeden, Teunis — powiedział Rein. — Odcięli mu nogę nad kolanem, a ona go dalej bolała, ta, której nie było. Cztery noce krzyczał. Kto mógł chodzić, wychodził spać do rowu, bo w namiocie się nie dało. Czwartej nocy medyk dał mu ulgę. Usnął, a rano chciał jabłko. Nie było jabłek. Darłem się o nie z kwatermistrzem pół dnia.
— Pamiętał, że chciał?
— Do wieczora pamiętał. Woziłem ją jeszcze w poprzedniej wojnie, kiedy nosiłem mundur, do szpitali polowych, wozami z czerwonym płótnem, żeby nikt nie strzelał. Wtedy nikt nie pytał, kto ją robi.
— A kto ją robi?
— Ludzie, którzy leczą. Wszystko, co przyszło z Kadenu, poszło do Vierhoven, do szpitala sióstr pod murem. Skrzynie z Kadenu nieśliśmy od wozu po sześciu, a siostry szły obok i trzymały ręce na wiekach, jak na relikwiach. Niech pani pojedzie i popatrzy, co tam robią.
— Widział pan, co robią z tymi skrzyniami?
— Doniosłem do bramy. Dalej mnie nie wpuszczają.
Poszedł do konia. Eveline zapisała na marginesie notesu „Vierhoven, siostry”. Pisała na kolanie i litery wyszły krzywe.
***
Wieczorem rozłożyła na stole w izbie pokwitowania z wieży. Najstarszy wpis z „ulgą” był sprzed sześciu zim; atrament wyblakł na nim do brązu.
Gospodarz ważył przy szynkwasie owies dla nowego konia. Odważniki miał w drewnianej skrzynce, każdy w swoim gnieździe, od najmniejszego jak guzik do największego z uchem. Drzwi do kuchni przytrzymywał jeszcze jeden, mosiężny, zielony w rowkach.
— Ten z kompletu? — zapytała Eveline.
— A gdzie tam. Szwagier wyciągnął z rzeki, jak pogłębiali przy pomoście, zanim mu się plecy… Do niczego nie pasuje. Ale drzwi trzyma.
Wzięła go spod drzwi. Był chłodny i ciężki jak na swoją wielkość. Drzwi od razu zaczęły się zamykać. Postawiła go na jednej szali, a na drugiej układała odważniki ze skrzynki: za lekko, potem za ciężko. Między dwoma najmniejszymi nie było już niczego.
— Dwa miedziaki — powiedziała. — Za mosiądz.
— Ja go nie sprzedaję. Drzwi trzyma. — Gospodarz przesypał owies do worka. — Kadeńskie srebro to teraz każdy waży, odkąd tam panienka na tronie, mówią, że w mennicy oszczędzają, ja tam nie wiem, ja ważę. A pani pan to dał przewoźnikowi srebrnego, ja widziałem, przez okno, srebrnego, a za przewóz to on bierze cztery miedziaki od głowy i dwa od konia, to za co srebrny? Za gadanie. Ja też gadam i nikt mi srebrnego nie daje.
Odłożyła odważnik pod drzwi.
Vaelen przyszedł, kiedy już się ściemniało. Buty miał mokre do kostek i pachniał rzeką, smołą od liny. Usiadł przy piecu i zaczął zdejmować buty.
— Dokąd przewiózł Jeźdźca? — zapytała Eveline.
— Na tamten brzeg, przedwczoraj w nocy, z koniem i ze zwierzęciem, które tłukło się o burtę, więc przewoźnik chciał podwójnie.
Postawił buty cholewami do pieca.
— Koń Reina stoi przy moim. Gryzie żłób. Czego chciał?
— Zostawił Wessela przewoźnikowi.
Eveline zbierała pokwitowania ze stołu.
— O której jutro pierwszy przewóz? — zapytał gospodarza.
— Jak mgła zejdzie. Zwykle o świcie.
Ogień w piecu strzelił i iskra wypadła na podłogę, przy jego bucie. Przydeptał ją bosą stopą i syknął.
Koen wszedł od podwórza, z sianem na kaftanie, i usiadł naprzeciwko niej.
— On mnie pochwalił. Za kopyto, chyba. Powiedział „dobrze”.
— To pochwalił.
— Grijs to… jak mu się podoba, to mówi „może być”. Jak nie, to nic nie mówi.
Gospodarz postawił przed nim miskę.
— A ten pan w stajni chce spać przy koniu, mówiłem mu, że za stajnię też liczę, bo potem siano zgniecione, a on, że zapłaci, to niech płaci, mówię, jutro rano, nie dzisiaj, bo dzisiaj to już kasy nie otwieram…
Napisz komentarz
Zaloguj się, aby mieć możliwość komentowania